W świecie biznesu decyzje podejmowane przez osoby zarządzające firmą mogą mieć ogromne konsekwencje zarówno dla przedsiębiorstwa, jak i dla nich samych. Właśnie dlatego coraz więcej firm decyduje się na zakup polisy D&O (Directors and Officers), która chroni członków zarządu, dyrektorów i innych kluczowych menedżerów przed roszczeniami wynikającymi z ich decyzji zawodowych.
Kto i za co odpowiada?
Członkowie kierownictwa ponoszą odpowiedzialność cywilną na podstawie przepisów ogólnych i szczegółowych, często zawartych w ustawach regulujących działalność konkretnych sektorów np. podmiotów leczniczych, czy banków spółdzielczych.
Odpowiedzialność menedżerów obejmuje nie tylko skutki ich decyzji i zaniechań, ale w określonych przypadkach także zobowiązania całej organizacji zwłaszcza gdy ta staje się niewypłacalna, a egzekucja z jej majątku okazuje się bezskuteczna.
Przykładowe obszary odpowiedzialności:
• Odpowiedzialność za naruszenie przepisów podatkowych np. błędne rozliczanie podatków, odsetki za zobowiązania
Odpowiedzialność za naruszenie zasad rachunkowości np. błędy w księgach handlowych, dokumentacji finansowej
• Odpowiedzialność za zobowiązania kontraktowe np. naruszenie warunków umowy z kontrahentem, zobowiązanie wobec wierzycieli • Odpowiedzialność za naruszenie praw pracowniczych
• Odpowiedzialność wobec spółki bądź udziałowców / akcjonariuszy np. zawarcie niekorzystnej umowy.
Oto trzy historie z życia wzięte, gdzie polisa D&O uratowała zarząd przed poważnymi konsekwencjami.
1) Pan Marek, prezes spółki produkcyjnej od lat dbał o rozwój firmy. Wszystko szło dobrze, aż do momentu, gdy Urząd Skarbowy zakwestionował rozliczenia CIT sprzed kilku lat.
Według urzędu spółka nieprawidłowo rozliczyła koszty, a zaległość podatkowa opiewała na kilka milionów złotych. Co gorsza, urząd postanowił pociągnąć do odpowiedzialności prezesa zarządu, żądając od niego zapłaty zobowiązania z prywatnego majątku.
2) Pani Anna, członek zarządu w spółce usługowej nadzorowała dział IT. Pewnego dnia doszło do wycieku danych klientów. Sprawa szybko trafiła do mediów, a Urząd Ochrony Danych Osobowych wszczął postępowanie. Roszczenie dotyczyło niedopełnienia obowiązków zarządu w zakresie ochrony danych osobowych.
3) W spółce budowlanej doszło do tragicznego zdarzenia w wyniku, którego pracownik uległ śmiertelnemu wypadkowi na placu budowy. Prokuratura wszczęła postępowanie i zarzuciła członkowi zarządu niedopełnienie obowiązków w zakresie BHP. Groziła mu odpowiedzialność osobista, w tym wysokie koszty obrony prawnej i ryzyko pokrywania roszczeń rodziny z prywatnego majątku.
We wszystkich opisanych przypadkach polisa D&O pokryła koszty obrony prawnej i odszkodowań oraz chroniła prywatny majątek menedżerów.
Polisa D&O to nie tylko zabezpieczenie finansowe, to także wyraz odpowiedzialności i profesjonalizmu. Ubezpieczenie przeznaczone jest dla każdej osoby prawnej, w której funkcjonują organy statutowe takie jak zarząd, rada nadzorcza, czy prokurent jak również zatrudniane są osoby pełniące kluczowe funkcje decyzyjne. Niezależnie od formy zatrudnienia (etat, kontrakt), ochroną mogą być objęte osoby, które samodzielnie podejmują decyzje zarządcze w ramach posiadanych kompetencji lub pełnomocnictw np. dyrektor finansowy, główna księgowa, dyrektor zarządzający.